TIN TƯỞNG TRỰC GIÁC CỦA BẠN
Trích: EQ đinh cao: Thay đổi thói quen, làm chủ cuộc đời; Nguyễn Tuấn Quỳnh & Lê Vũ Tuệ Nương dịch; NXB Thế Giới, SAIGONBOOKS.
Steve Jobs từng nói trực giác có quyền năng hơn trí tuệ. Thì ra, Jobs đã gợi ra một ý hay, cộng đồng khoa học cũng ủng hộ ông. Có vẻ như chúng ta quá ít coi trọng trực giác. Trong một nghiên cứu của Viện Salk, những người tham gia được yêu cầu chơi bài, họ rút các lá bài từ hai bộ bài khác nhau. Hai bộ bài này được sắp xếp sao cho một bộ sẽ “thắng” thường xuyên hơn bộ kia, nhưng những người tham gia không biết điều đó – ít nhất là không công khai. Sau khi rút khoảng 50 lá bài, người tham gia bắt đầu có ý thức nhận ra rằng hai bộ bài khác nhau, rút khoảng 80 lá bài thì họ tìm ra sự khác biệt. Tuy nhiên, điều thực sự thú vị là chỉ sau khi rút khoảng 10 lá bài, lòng bàn tay của những người tham gia sẽ bắt đầu đổ mồ hôi nhẹ mỗi khi họ lấy một lá bài từ bộ bài “thua”. Đây cũng là thời điểm mà, từ trong tiềm thức, họ bắt đầu ưa chuộng bộ bài “thắng”.
Nghiên cứu trên một nhóm người thì được kết quả thú vị như thế, nhưng liệu nó có đúng trong đời thực không? Rõ ràng là có. Khi bạn đưa ra những quyết định lớn, trực giác cũng có thể quan trọng như trí tuệ của bạn. Ví dụ: Trong một nghiên cứu, những người mua ô tô đã phân tích cẩn thận tất cả thông tin có sẵn sẽ hài lòng với khoảng 25% giao dịch mua hàng; trong khi đối với những người mua đã ra quyết định nhanh hơn, dựa vào trực giác hơn, thì sẽ hài lòng với khoảng 60% số lần mua hàng.
Trực giác đến từ não nguyên thủy (primitive brain); đó là kỷ vật từ thuở hồng hoang của loài người, khi khả năng của não trong việc phát hiện những mối nguy hiểm tiềm ẩn giúp con người sống sót. Ngày nay, chúng ta sử dụng khả năng này quá ít nên không biết cách lắng nghe nó đúng mức. Dù bạn có lắng nghe hay không, trực giác của bạn vẫn khỏe mạnh và hoạt động. Nếu muốn đưa ra những quyết định tốt hơn trong cuộc sống, bạn nên rèn luyện lại khả năng sử dụng trực giác. Bạn có thể bắt đầu bằng cách học theo một số thói quen của những người có trực giác cao.
Bước chậm lại để nghe tiếng nói bên trong. Trước khi bạn có thể chú ý đến trực giác của mình, đầu tiên là bạn phải nghe được tiếng nói của nó giữa những tạp âm của cuộc sống bận rộn. Bạn phải sống chậm lại và lắng nghe, điều này thường đòi hỏi bạn có những phút đơn độc. Dành chút thời gian mỗi ngày, thậm chí làm việc ngắn ngủi như đi dạo, là cách tuyệt vời để tăng cường âm thanh của trực giác.
Đi theo tiếng nói bên trong. Một trong những lý do chính khiến một số người có trực giác tốt hơn những người khác là vì họ thực sự lắng nghe trực giác của mình, thay vì bác bỏ hoặc nghi ngờ nó. Điều đó không có nghĩa là họ phớt lờ óc phân tích và kỹ năng tư duy phản biện của bản thân. Sử dụng lý trí như một hệ thống kiểm tra và cân bằng khác với việc sử dụng lý trí để thuyết phục bản thân tránh xa những điều mà trực giác cho là đúng.
Luyện tập độ chính xác thấu cảm. Có lẽ tôi sẽ không thuyết phục được bạn nếu nói rằng những người có trực giác cao đọc được suy nghĩ của người khác, vì vậy tôi sẽ sử dụng thuật ngữ khoa học: độ chính xác thấu cảm (empathic accuracy). Đó không phải là phép thuật; đó là nhận thức trực giác về những gì người khác đang nghĩ và cảm thấy, dựa vào các tín hiệu như ngôn ngữ cơ thể và giọng điệu. Đó là một hình thức thấu cảm cực kỳ mạnh mẽ giúp phát triển mối liên kết sâu sắc với người khác.
Thực hành chánh niệm. “Chánh niệm” nghe có vẻ tân thời hơn là lời khuyên tin vào trực giác, nhưng đó thực sự chỉ là một mỹ từ nói về sự tập trung vào hiện tại. Chánh niệm là một kỹ thuật rất hay để lọc tất cả những phiền nhiễu trong môi trường và bộ não của bạn. Khi thực hành chánh niệm, bạn có thể nghe tiếng nói trực giác của mình to và rõ ràng. Chương về chánh niệm trong phần tiếp theo sẽ chỉ cho bạn cách thực hiện.
Nuôi dưỡng óc sáng tạo. Hồi nhỏ, bạn có bộ tranh tô màu theo số không? Về việc biến nghệ thuật thành một môn khoa học – tất cả những gì bạn phải làm là tô màu sắc vào đúng khoảng trắng nhỏ xíu. Kết cục là bạn có thể hoàn thành được một bức tranh đẹp, nhưng trực giác chỉ làm mỗi một việc là đoán xem bạn nên sử dụng màu gì trong những khoảng trắng nhỏ li ti đó. Không có bộ tranh tô màu theo số nào trên thế giới có thể giúp một họa sĩ tài ba tạo ra thứ gì đó mới lạ và hoành tráng như bức họa trên vòm mái Nhà nguyện Sistine hay tác phẩm Mona Lisa. Những gì còn thiếu là trực giác. Cũng như trực giác là thành phần bí mật của óc sáng tạo, việc sáng tạo có chủ ý sẽ tăng cường khả năng sử dụng trực giác của bạn.
Lắng nghe cơ thể. Bạn đã bao giờ đưa ra một quyết định và ngay lập tức cảm thấy rất khó chịu – thậm chí có thể ớn lạnh? Trải nghiệm cảm xúc đó là cách cơ thể thông báo cho bạn rằng quyết định mà óc phân tích của bạn đã đưa ra xung đột với bản năng của bạn.
Phân tích giấc mơ. Nếu bạn chấp nhận cơ sở khoa học về sức mạnh của trực giác, thì cũng không khó chấp nhận rằng giấc mơ thường là biểu hiện của trực giác. Dĩ nhiên, đôi khi những giấc mơ thật vô nghĩa, nhưng chúng thường cố nói với chúng ta điều gì đó. Những người có trực giác cao không chỉ nghĩ: “Chà, đó là một giấc mơ kỳ lạ!” Họ còn tự hỏi: “Giấc mơ ấy bắt nguồn từ đâu và mình có thể rút ra điều gì từ đó?”
