TỰ CHỦ LÀ NỀN TẢNG CỦA SỰ TẬP TRUNG

Từ góc độ tâm lý học phát triển, chúng ta vẫn chưa thể phát huy hết sức mạnh nội tại tiềm tàng bên trong mỗi con người. Bạn thiếu đi khả năng tự chủ và sức mạnh tập trung cần thiết, đơn giản vì bạn chưa học cách thúc đẩy những năng lực này. Tâm trí con người đóng vai trò quan trọng trong việc thiết kế, định hướng và tập trung mọi hoạt động tinh thần lẫn thể chất. Do đó để thành công trong cuộc sống, ta cần học cách kiểm soát không chỉ tư duy mà cả hành vi của mình.

Khi bạn không thể tự kiểm soát bản thân, suy nghĩ, cảm xúc, hành động và thói quen của bạn sẽ trở nên rối loạn. Sự mất cân bằng này không phải do tâm trí yếu kém, mà là do nó chưa được huấn luyện đúng cách để phát huy tối đa năng lực tập trung.

Nếu con người không sở hữu khả năng tự điều chỉnh, các xung động, ham muốn và cảm xúc sẽ chi phối họ một cách tự do, khiến tâm trí trở nên bốc đồng, cảm tính và dễ dao động. Điều này dẫn đến sự suy giảm khả năng tập trung, cản trở sự tỉnh táo và khiến ta trở nên mất kiểm soát.

Nếu không trau dồi năng lực tự chủ, con người sẽ thiếu sức mạnh tập trung tinh thần. Do đó, bạn không thể học cách tập trung cho đến khi bạn phát triển những sức mạnh cho phép bạn làm điều đó. Nếu bạn không thể tập trung, nguyên nhân có thể là một trong số những lý do:

1. Thiếu hụt trung tâm vận động
2. Do bốc đồng và cảm tính
3. Do không được huấn luyện

Trong đó, nguyên nhân cuối cùng là dễ khắc phục nhất, chỉ cần bạn chăm chỉ thực hành những bài tập quy củ và có hệ thống.

Trạng thái tâm trí bốc đồng và dễ bị cảm xúc chi phối có thể được cải thiện bằng cách kiềm chế sự tức giận, mê muội, những cảm xúc quá khích như thích thú tột độ hoặc ghét bỏ, những thôi thúc mạnh mẽ, cảm xúc mãnh liệt, sự bồn chồn, lo lắng,… Rõ ràng là bạn không thể tập trung khi tâm trí đang ở một trong những trạng thái kích động này.

Để giảm bớt những trạng thái này một cách tự nhiên, hãy tránh ăn những thực phẩm và đồ uống có ảnh hưởng tiêu cực đến thần kinh, gây kích thích, hoặc có xu hướng khơi dậy đam mê, thôi thúc và cảm xúc. Ngoài ra, việc quan sát và giao tiếp với những người điềm tĩnh, bình tĩnh, biết tự chủ và sống có nguyên tắc cũng là một cách tốt để cải thiện kỹ năng.

Khác với các vấn đề trên, việc khắc phục những thiếu hụt của trung tâm vận động là một vấn đề nan giải hơn nhiều. Bởi vì khi não bộ chưa đủ phát triển, con người khó có đủ ý chí để thực hiện điều gì đó. Để chữa trị điều này cần thời gian.

Nhiều người lầm tưởng rằng khi rơi vào trạng thái tiêu cực nghĩa là họ đang tập trung, nhưng thực tế không phải vậy. Họ có thể đang thiền, nhưng không tập trung. Những ai dành quá nhiều thời gian đắm chìm trong tiêu cực thường không thể duy trì sự tập trung cao độ; thay vào đó, họ phát triển một trạng thái tâm trí lơ đãng, thiếu tỉnh táo. Điều này khiến khả năng tập trung của họ suy yếu, thậm chí nếu duy trì lâu dài, nó có thể gây tổn hại đến não bộ.

Để tập trung, bạn cần trau dồi sức mạnh tinh thần. Một người thiếu ý chí sẽ không thể tập trung vào bất cứ điều gì, đơn giản vì họ không đủ nghị lực kiểm soát tâm trí. Một tâm trí không thể hướng sự chú ý vào một ý tưởng cụ thể là một tâm trí yếu đuối; nhưng một tâm trí không thể thoát khỏi một suy nghĩ cũng là một tâm trí yếu đuối. Người thực sự mạnh mẽ về tinh thần là người có thể tập trung vào bất kỳ vấn đề nào theo ý muốn, đồng thời loại bỏ những suy nghĩ không cần thiết. Sự tập trung, suy cho cùng, chính là thước đo sức mạnh của tâm trí.

Nhờ sự tập trung, một người có thể huy động và duy trì năng lượng tinh thần và thể chất của mình cho công việc. Một tâm trí tập trung sẽ chú ý đến suy nghĩ, lời nói, hành động và kế hoạch. Người để tâm trí mình lang thang tự do sẽ không bao giờ đạt được nhiều thành công trong đời bởi anh ta luôn lãng phí năng lượng của mình. Nếu bạn làm việc, suy nghĩ, nói chuyện, hành động không mục đích và để bộ não của bạn nhảy từ chủ đề này sang chủ đề khác, bạn sẽ không thể tập trung. Hãy nhớ rằng bạn sẽ chỉ thực sự tập trung khi bạn nói: “Tôi muốn, tôi có thể, tôi sẽ” mà thôi!

Có một số lỗi mà mọi người thường mắc phải. Nếu bạn lãng phí thời gian vào việc đọc những câu chuyện giật gân hoặc những bài báo vô giá trị, bạn sẽ kích thích những năng lực bốc đồng, cảm tính, và điều này có nghĩa là bạn đang làm suy yếu sức mạnh tập trung của mình. Dĩ nhiên, bạn sẽ không phải là một kỹ sư tự do với khả năng tự điều khiển bản thân đến thành công.

Sự tập trung của tâm trí chỉ có thể được phát triển bằng cách quan sát bản thân một cách chặt chẽ. Tất cả các loại phát triển đều bắt đầu bằng sự chú ý kỹ lưỡng. Bạn nên học cách điều chỉnh mọi suy nghĩ và cảm xúc của mình. Khi bạn bắt đầu quan sát bản thân và hành động của chính mình, cũng như của người khác, bạn sẽ đánh thức các năng lực tự chủ của bản thân. Và khi tiếp tục thực hành, tất cả các khả năng của bạn sẽ được cải thiện. Đến một lúc nào đó, bạn sẽ kiểm soát mọi suy nghĩ, mong muốn và kế hoạch của mình. Khả năng tập trung tâm trí có chủ đích vào một đối tượng cụ thể sẽ dẫn đến sự tập trung cao độ. Bạn cần kiên trì giữ một ý nghĩ xuyên suốt trong tâm trí cho đến khi tất cả các khả năng của bạn có đủ thời gian để xem xét và thấu hiểu nó.

Người không thể kiểm soát suy nghĩ, mong muốn, kế hoạch, quyết tâm và quá trình học tập của mình sẽ không thể thành công tối đa. Người lúc thì bốc đồng, lúc lại bình tĩnh cũng không phải là người có khả năng tự chủ. Anh ta không làm chủ được tâm trí, suy nghĩ, cảm xúc và mong muốn của mình. Khi tức giận, anh ta sẽ làm ảnh hưởng đến người khác và bỏ lỡ những cơ hội tốt. Một người như vậy khó mà thành công. Ngược lại, người có thể điều khiển và tập trung năng lượng của mình sẽ kiểm soát được công việc, hành động, và do đó có khả năng tạo sức ảnh hưởng lên người khác. Anh ta có thể điều khiển và kiểm soát mọi hành động của mình chỉ để phục vụ cho một mục đích hữu ích và cao quý.

Ngày nay, sự điềm tĩnh và khả năng kiểm soát cảm xúc được coi trọng hơn bao giờ hết. Những người có học thức, hiểu biết thường thể hiện điều này qua cách giao tiếp chậm rãi, cẩn trọng và một thái độ luôn ôn hòa. Họ tập trung cao độ vào công việc, hoàn thành từng nhiệm vụ một cách tốt nhất và không để những phiền nhiễu xung quanh làm ảnh hưởng. Khi bạn trò chuyện với ai đó, hãy dành cho họ toàn bộ sự chú ý của bạn. Đừng để tâm trí bạn xao nhãng hay bị phân tâm bởi bất cứ điều gì khác. Hãy để ý chí và trí tuệ của bạn phối hợp hài hòa với nhau.

Hãy bắt đầu vào buổi sáng và xem bạn có thể giữ được sự tự chủ như thế nào trong suốt cả ngày. Thỉnh thoảng, hãy dành chút thời gian để nhìn lại các hành động của mình và tự hỏi: “Liệu mình có giữ vững quyết tâm ban đầu không?”. Nếu chưa làm được, đừng nản lòng – hãy bắt đầu lại vào ngày mai. Bạn càng tự chủ bao nhiêu thì sự tập trung của bạn càng hiệu quả bấy nhiêu. Đừng bao giờ quá hấp tấp trước bất cứ điều gì; và, hãy nhớ rằng, bạn càng cải thiện sự tập trung của mình, khả năng thành công của bạn càng lớn. Sự tập trung có nghĩa là thành công, bởi vì bạn có khả năng kiểm soát bản thân và tập trung tâm trí tốt hơn. Khi trở nên tận tâm hơn trong mọi việc mình làm, bạn sẽ dần mở rộng cánh cửa dẫn đến thành công.