LỜI THÌ THẦM VÔ TẬN

Trích: Gurudev Bình Nguyên Trên Đỉnh Cao – Cuộc Đời Của Sri Sri Ravi Shankar; Việt dịch: Lê Du; NXB. Hà Nội; Công ty CP Sách Thái Hà, 2022

22/11/2026
15 lượt xem

Trên mặt biển bình lặng trước mặt tôi, một vài chiếc thuyền đang tăng tốc theo các hướng khác nhau, người điều khiển và người xem đều thích thú. Trong cuộc sống, nhiều suy nghĩ của chúng ta cũng như vậy, chúng chỉ có giá trị giải trí. Nhưng tôi cảm thấy yêu thương sâu sắc đấng tối cao, người đã tạo ra tôi và mọi thứ chung quanh tôi. Tôi biết ơn vì mình không lang thang vô mục đích và may mắn được ở gần bên một Minh sư.

Hầu hết mọi người đến với Gurudev đều cảm thấy biết ơn. Khi họ hỏi có thể làm gì để truyền bá thông điệp của thầy, thầy chỉ nói, “Hãy lan tỏa kiến thức và niềm vui. Hãy mang ánh sáng đến cho người khác”. Nhưng làm cách nào để ai cũng có thể lan tỏa thông điệp tốt như thầy? Thầy nói, “Các bạn đang đi trên con đường này. Tôi chỉ yêu cầu các bạn hãy nắm vài cánh tay nữa và bước đi. Tôi ở đây để đưa các bạn tới đích”. Thầy đã thiết kế một chương trình đào tạo giáo viên. Mặc dù đây là chương trình với cường độ cao dành cho những người khao khát được trở thành giáo viên, nhưng ngay cả sau khi kết thúc khóa học, việc đào tạo vẫn tiếp tục một cách không chính thức.

Có nhiều phẩm chất mà Gurudev luôn khuyến khích và làm gương cho mọi người trong khi dạy. Thầy đã từng đến Hubli, Karnataka để hướng dẫn một chương trình học. Buổi sáng hôm sau, thầy bận rộn lau dọn căn phòng thầy đã ở qua đêm. Với các tình nguyện viên không thực hiện điều này, thầy nói “Khi chúng ta rời khỏi một nơi nào đó, nó phải trong tình trạng tốt hơn lúc chúng ta mới đến”.

Ngày nọ, Bharat Shirur, hiện nay là Swami Brahmatej, một giáo viên của The Art of Living với hơn 20 năm kinh nghiệm, nói với Gurudev, “Thỉnh thoảng Thầy nên trách mắng con. Đó là cách để con tuân theo kỷ luật trong luyện tập”. Gurudev đang nhìn vào gương, thoa bột gỗ đàn hương lên trán, quay lại và nói, “Con đang tìm cách thay đổi bản chất của ta sao? Con nên thay đổi! Bản chất của ta là không trách mắng người nào cả, đúng không?” Bharat ngay lập tức nhận ra rằng, anh ta cần phải chịu trách nhiệm cho chính mình.

Tôi có một gia đình để chăm sóc, vì vậy thời gian phụng sự ở ashram không nhiều như mong muốn. Ngày nọ, tôi vào phòng của Gurudev với ý nghĩ này trong đầu. Trước khi tôi có thể giãi bày, thầy nhìn tôi và nói, “Đừng than phiền và đừng bào chữa!”

Những lời này của thầy đã giúp tôi rèn luyện quan điểm về cuộc sống của mình tốt hơn. Một giáo viên của The Art of Living không chỉ đóng vai trò cố định trong vài giờ, mà còn phải áp dụng những hiểu biết này vào cuộc sống của mình. Gurudev dạy tôi thấy đấng thiêng liêng nơi các con tôi. Cho chúng ăn là cho đấng thiêng liêng ăn, chơi với chúng là chơi với đấng thiêng liêng, nuôi dưỡng chúng là ananda yoga (yoga phúc lạc) và không phải là một trách nhiệm khó khăn. Thầy dạy tôi nhìn những phẩm chất tốt nhất ở con người và nuôi dưỡng chúng tốt hơn nữa. Thầy không bao giờ làm cho ai cảm thấy họ có lỗi. Nếu một người nào đó lỡ cắn vào lưỡi mình, những chiếc răng không thể bị kết tội do chúng là bộ phận khăng khít của con người. Giáo viên là một phần của Gurudev, không biết về điều này có thể làm cho người ta cảm thấy bị mất kết nối.

Chỗ ngồi của một Guru được gọi là Vyasa Peeta. Thời điểm một người ngồi vào chỗ đó, sự kết nối cao hơn được thiết lập. Kiến thức chảy trong bản thân mỗi người và khi nói cũng như lắng nghe, người ta sẽ ngạc nhiên trước những từ ngữ, giải pháp và câu trả lời tuôn ra. Có lần, trong chương trình nâng cao, một người tham gia đã hỏi Gurudev một câu hỏi, rồi vội vàng nói thêm vào. “Làm ơn nghĩ về câu hỏi của tôi trước khi trả lời”, Gurudev nói, “Tôi không bao giờ nghĩ trước khi nói. Tôi chỉ nói những gì ý thức muốn tôi nói vào bất kỳ thời điểm nào”.

Trong cuộc sống của bạn, bạn được khuyên hãy suy nghĩ trước khi nói mà giờ lại có người nào đó cho rằng, “tôi không bao giờ suy nghĩ trước khi nói”… Tuy nhiên, những câu trả lời của thầy là giải pháp hoàn hảo cho những vấn đề của một người. Khi theo dõi điều xảy ra, người ta rất dễ nhận thấy sự hiện diện của trí thông minh rộng lớn siêu việt. Ngoài ra, thầy cũng thoải mái chia sẻ những kinh nghiệm của mình cho mỗi giáo viên của The Art of Living. Gurudev thường nói, “Người Thầy không chỉ là một con người, mà còn là một tattva – một nguyên lý, một năng lượng – tất cả đang lan tỏa tương tự như bản thể. Vì vậy, kính trọng người Thầy, cũng là kính trọng bản thân mình”.

Vào cuối những năm 1980, có lần Gurudev hướng dẫn tôi cách khai mở cho Khurshed Batliwala và Rajesh Krishnamurthy, hai nam sinh viên trẻ vào thiền định. Họ là những học viên đầu tiên của tôi. Khi nhận mantra (thần chú), họ bắt đầu thiền và ngay sau đó vào trạng thái xuất thần. Nhiều phút trôi qua, họ vẫn tiếp tục trong trạng thái thiền. Tôi chờ họ mở mắt nhưng mãi không được. Sau khoảng 45 phút, tôi bắt đầu thì thầm, “Jai Gurudev”, hy vọng họ sẽ ý thức trở lại về môi trường chung quanh, Từ từ, họ mở mắt và chia sẻ rằng, họ không nhận ra thời gian trôi qua bao lâu. Mantra của Guru mạnh đến nỗi nó nối kết một người với các tầng lớp sâu nhất của tâm thức mình. Hiện nay có rất nhiều mantra và kỹ thuật thiền sẵn trên Internet, nhưng thực tế một ngọn nến được thắp lên mới có thể thắp sáng các ngọn nến khác. Chỉ một bậc thầy giác ngộ mới có thể mang sự chuyển hóa cho cuộc sống của mọi người. Đó là lý do vì sao trong quá khứ, người không có một vị Guru được gọi là “anatha”, có nghĩa là không có Thượng đế hoặc người hướng dẫn, hoặc bơ vơ.

Tôi có may mắn được dạy nghệ thuật thiền cho hàng ngàn người trên thế giới. Khi mở mắt sau trải nghiệm thiền, ở họ xuất hiện một nụ cười hiền từ, những giọt nước mắt biết ơn và cảm giác vừa trải qua một điều gì đó sâu sắc. Nhìn thấy điều này tôi vô cùng mãn nguyện. Có lần một quý ông giàn giụa nước mắt nói với Gurudev, “Thầy là mái nhà trong cuộc sống của con, che cho con khỏi mưa nắng”. Gurudev trả lời, “Không phải một mái nhà mà là một cái ô. Tôi sẽ ở bên bạn cho dù bạn đi bất cứ nơi đâu”.

Một lần tôi đã ở tại thung lũng Apple, California với Gurudev. Bữa nọ, thầy có buổi nói chuyện và lên đường sớm hơn một chút. Tôi đi xe sau với người chủ nhà, Nirmala, đang mang thai năm tháng. Chị ấy lái xe chậm và cẩn thận nhưng khi màn đêm bắt đầu buông xuống, chúng tôi cho rằng nên cho xe chạy nhanh hơn một chút. Một lúc sau, nhìn thấy tấm biển ở ven đường chỉ về phía phải, nhưng khi chúng tôi cho xe theo hướng này thì lại thẳng đến một cống nước. Phát hiện mối hiểm nguy, Nirmala đạp phanh với tất cả sức lực của mình và chiếc xe dừng lại với tiếng rít ghê rợn, hai bánh trước chồm lên, gầm xe chạm vào thành cống. Chúng tôi ra khỏi xe và cảm thấy may mắn khi không ai bị thương, mặc dù rất sợ hãi. Ngay sau khi được trợ giúp, chúng tôi đổi hướng và đến nơi an toàn. Không biết sao tấm bảng báo hiệu đã bị xáo trộn, khiến mũi tên chỉ hướng xoay bên phải con đường, thay vì chỉ về bên trái. Mọi người đang chờ đợi chúng tôi vô cùng lo lắng như thể họ đã biết có chuyện không hay xảy ra. Tôi đến gặp Gurudev và nói với thầy về tai nạn và mọi chuyện giờ đây đã ổn. Khi đi qua địa điểm gặp nạn vào buổi sáng hôm sau, chúng tôi thấy không xa cống nước, có một vực sâu. Nếu xe vượt qua cống, không biết điều gì sẽ xảy ra với chúng tôi.

Một trường hợp khác, Marcy, người Canada, đã tổ chức một chương trình cho Gurudev ở thành phố Iqaluit, nơi có khí hậu vùng cực điển hình. Thầy đến đó trên một chiếc máy bay thuê cùng với năm người khác. Họ được đón tiếp bởi một lãnh đạo người Inuit địa phương. Ông này nói với Gurudev, “Người dân của chúng tôi đang chờ đợi ngài”. Ông tìm kiếm sự giúp đỡ từ thầy trong việc bảo tồn truyền thống và các hệ thống giá trị của họ.

Sau khi gặp người dân ở đây và đã tổ chức xong chương trình thiền, Gurudev muốn ra đi ngay nhưng những người dân nài nỉ thầy ở lại thêm một chút nữa. Cuối cùng, khi thời gian giã từ đến, thì cũng là lúc một trận bão tuyết bắt đầu nổi lên và mọi người buộc phải ở lại thêm một ngày nữa. Nhóm không chuẩn bị cho việc này nên không có thức ăn hoặc đồ dự trữ. Kế hoạch rời đi vào ngày hôm sau, nhưng khi máy bay cất cánh, mọi người lại bị kẹt trong một cơn bão tuyết. Phi công hoàn toàn không nhìn thấy gì và cảnh báo nhóm rằng máy bay có thể rơi bất cứ lúc nào. Lúc này Gurudev hướng dẫn nhóm niệm “Om Namah Shivaya” để lấy lại bình tĩnh, mặc cho những gì đang cuồng nộ ở bên ngoài. Không lâu sau đó, một lỗ hổng xuất hiện trong giông bão ở phía dưới và phi công ngay lập tức cho máy bay lao vào đó. Một cách kỳ diệu, lỗ hổng đã cho thấy đường băng của sân bay và tổ lái đã đáp xuống an toàn.

Những người điều hành sân bay chất vấn phi công vì cho máy bay đáp xuống mà không xin phép. Anh ta giải thích với họ, trong tình hình này phi công không có sự chọn lựa nào khác. Marcy, người cũng trên chuyến bay kể với tôi, trong khi cuộc tranh cãi còn đang diễn ra về việc hạ cánh không được phép thì Gurudev bước ra khỏi máy bay. Một thành viên của đội bảo vệ giật mình khi nhìn thấy thầy, có lẽ do thầy để râu, tóc dài lại mặc áo choàng trắng. Anh ta kêu lên “Chúa Jesus!” Ngay sau đó, cuộc tranh cãi chấm dứt và mọi người được hướng dẫn đến nơi an toàn.

Thầy nói với chúng tôi rằng có những giai đoạn trong cuộc đời mà con người có thể chọn rời bỏ cơ thể, giống như ra khỏi xa lộ. Có những thế lực vô hình chi phối sự sáng tạo này và chúng có một vai trò trong những khoảnh khắc trên. Thầy nói, “Hãy ngước mắt lên và nhìn, thế giới của thánh thần cách các bạn chỉ vài xen-ti-mét ở phía trên”. Những gì chúng ta thấy như vũ trụ hiển hiện chỉ là phần nổi của tảng băng. Trong khi khoa học cố gắng làm sáng tỏ điểu bí ẩn về những gì có thể quan sát được, tâm linh làm sâu sắc thêm sự hiểu biết của chúng ta về sự sáng tạo chung quanh và đưa chúng ta vào thế giới chưa biết. Để vào con đường không có lối đi này, sự hướng dẫn của một Guru là cần thiết.

Gurudev nói rằng, khi một người sắp rời bỏ cơ thể của mình, chỉ còn lại hai câu hỏi quan trọng: “Người ta đã cho đi bao nhiêu tình yêu thương? Bao nhiêu tri thức đã nhận được?” Bằng cách đào tạo chúng tôi trở thành các giáo viên thiền, thầy đã tạo ra một sự chuyển biến trong cuộc sống của chúng tôi. Kiến thức có thể được truyền đạt chỉ với tình yêu thương, chuyển nó thành trí tuệ sâu sắc. Tôi đã gặp những người tù từng trải nghiệm chất lượng cuộc sống cao hơn nhờ kiến thức từ các chương trình của The Art of Living dành cho trại giam.

Tương tự, những người nông dân túng quẫn đã nhìn thấy tia hy vọng mới và các sinh viên luôn cảm thấy bực tức, thất vọng về cha mẹ họ, đã nhìn mối quan hệ phức tạp theo một cách nhìn mới và khôi phục sự tự tin. Những người đánh cá đã mất mọi thứ trong sóng thần có thể mạo hiểm ra biển một lần nữa sau khi thực hành các kỹ thuật thở và trẻ em ở Gaza luôn thao thức vì những cơn ác mộng đã có thể ngủ yên. Nhiều người Kashmir cấp tiến hiện đang làm việc để giúp giảm nhẹ những tổn thương của người khác, sau khi được tiếp xúc với chương trình. Những thanh niên trẻ nghĩ rằng thành công của họ thể hiện ở những thành tích đạt được, giờ nhận ra rằng, biểu hiện của thành công thực sự chính là một nụ cười thường trực trên môi. Con người từ mọi lĩnh vực của cuộc sống, không phân biệt ngôn ngữ, đức tin, tuổi tác, nghề nghiệp, giáo dục, đã trải nghiệm sự thay đổi này và đã cảm thấy một suối nguồn hân hoan tuôn trào từ bên trong họ. Mỗi lần tôi trải nghiệm một điều tương tự, tôi cảm thấy giảng dạy là nghệ thuật của sự quan tâm. Mọi người đến với Gurudev, thường mang trái cây, bánh ngọt và hoa để làm quà. Thầy nói với họ, “Nụ cười của bạn là một đóa hoa! Đó mới thực sự là món quà dành cho ta”.

Gurudev ở Paris vào dịp sinh nhật thứ ba mươi ba của thầy, nhiều người mang quà đến tặng. Thầy nhận một hộp gói cẩn thận của người này và tặng nó cho người khác và cứ thế tiếp tục… Thầy thường nói, “Nếu các bạn thực sự muốn tặng quà cho tôi, hãy lan tỏa kiến thức”. Có lần, một bé trai đến xin Thầy ban phúc nhân ngày sinh nhật của cậu, Gurudev đưa cho đứa bé một số bánh ngọt và bảo cậu chia sẻ cho mọi người. Đứa bé phân chia xong bánh và trở lại, Gurudev lại cho cậu thêm bánh, cậu lại mang đi phân chia. Gurudev chỉ nói đơn giản, “Một người nhận được kẹo chia sẻ nó với mọi người” và điều này thực sự có ý nghĩa rất sâu sắc.

Có nhiều người, trẻ cũng như già, đến với thầy và trải nghiệm một tia lửa được nhen lên bên trong. Họ thấy mục đích và ý nghĩa của việc trở thành giáo viên của The Art of Living. Harish Ramachandran, một giáo viên trẻ như vậy, chia sẻ với tôi những gì Gurudev nói trong một cuộc họp gồm hàng trăm người, “Mỗi một tế bào trong cơ thể tôi ở đây đều dành cho các bạn”.

Một sự thay đổi trong tâm thức từ chỗ mong muốn và nhu cầu của bản thân chuyển thành luôn sẵn sàng vì mọi người diễn ra trong chương trình đào tạo giáo viên. Gaspar Insfran, một thanh niên ở Paraguay nghiện ma túy, đã hết nghiện sau khi trải nghiệm Sudarshan Kriya. Hiện anh đang dạy khóa học cho những thanh niên bị ảnh hưởng tương tự, giúp họ thoát ra khỏi sự khổ đau, một cô gái trẻ ở Mumbai thuyết phục các phe tham chiến ngồi lại với nhau ở Bờ Biển Ngà, một cô gái khác ở Gujarat đã khiến các chiến binh phải buông vũ khí tại Manipur, một thành viên hoàng gia ở Kerala làm việc để giảm nhẹ những tổn thương cho hàng ngàn người Srị Lanka, một cô gái ở Himachal Pradesh dạy yoga cho hàng trăm người thuộc nhiều quốc tịch. Đó là những người bình thường có cuộc sống phi thường vì họ lan tỏa ánh sáng trí tuệ bên trong họ.

Gurudev nói, “Hãy bước đi như một ông vua và hãy là một người hầu hoàn hảo. Các bạn là một phần của đấng thiêng liêng và mang trí tuệ quý giá bên trong các bạn. Ngay cả khi thâm tâm các bạn thấy mình như một ông vua, bề ngoài bạn nên là một người hầu của những người khác. Chỉ khi đó, bạn mới có thể phụng sự nhân loại”. Mỗi giáo viên của The Art of Living đã được trao cho cơ hội vàng để gieo hạt giống trí tuệ, để mang hạnh phúc và niềm vui cho mọi người ở chung quanh họ.

Có lần, trong ngày lễ Guru Purrima (*), Gurudev nói, “Người trao tặng cung cấp cho chúng ta một cách không mệt mỏi. Nhưng Người không những không muốn bất kỳ sự công nhận nào từ chúng ta, Người còn khiến chúng ta cảm thấy như thể đó là thành quả của chính mình. Đấng tối cao không ngừng ban cho rất nhiều. Chúng ta phải sử dụng cho tốt, không vì lợi ích của riêng ai, mà vì lợi ích của xã hội. Phụng sự thế giới cũng giống như phụng sự đấng thiêng liêng. Khi chúng ta trân trọng kiến thức mà chúng ta đã nhận được bằng cách chia sẻ chúng, chúng ta có cuộc sống cao cả”.

Một việc xảy ra khi tôi đến Mỹ với Gurudev lần đầu tiên. Thầy đang trên sân khấu và tôi được ngồi ở hàng đầu. Thầy ra dấu bảo tôi bước lên. Thầy yêu cầu tôi hát, rồi thầy liền nhắm mắt lại. Tôi chưa từng hát trước đám đông bao giờ, nên ngần ngại nhìn vào thầy, nhưng mắt thầy vẫn nhắm. Vì vậy, tôi cũng nhắm mắt lại và hát một bài về thần Ganesha. Gurudev nói: “Khi một chú chim nhỏ hót, đó chính là giọng của đấng thiêng liêng chảy qua nó.” Tôi cảm nhận như thế khi âm nhạc chảy qua tôi. Tôi nhìn thầy một lần nữa và thầy mở mắt và mỉm cười. Kể từ đó, tôi không hề có sự do dự nào khi lên sân khấu hoặc hát.

Có hai câu thơ của thánh Kabir nói rằng, khi ngài kêu lên để tìm kiếm thần Rama ở mọi nơi, ngài không thể thấy. Nhưng khi ngài hỏi, “Tôi ở đâu?”, ngài thấy thần ở khắp mọi nơi. Ngài nhận ra rằng thần thánh ở bên trong. Gurudev nói rằng, những giáo viên của The Art of Living là một phần của tâm hồn thầy. Gurudev là một người bạn tốt đối với tôi, chấp nhận bản chất tôi và hướng dẫn tôi những điều cần trau dồi. Bất cứ nơi nào tôi hướng cảm giác và xúc cảm của mình, thầy đều có mặt. Dành tặng những bài ca yêu thương đến Minh sư, cứ như Guru là một tấm gương phản chiếu tôi. Bất kể điều gì, thầy đều nhìn thấy bản chất của nó. Đó là lý do vì sao mọi người cảm thấy thoải mái và mãn nguyện. Không có sự khác nhau về quan điểm hoặc tranh luận. Ngay cả là một người thầy, thầy không bao giờ kiểm soát tôi, nhưng thực tế thầy là người chủ duy nhất và vĩ đại nhất của tôi. Tác dụng của việc có một Guru tinh tế đến mức không thể tách biệt nhận diện của một người với Guru của mình.

Có lần, một trong những giáo viên của chúng tôi chia sẻ với Gurudev rằng, mọi người trong buổi satsang đánh giá cao buổi nói chuyện và trí tuệ của ông ta. Gurudev hỏi, “Buổi nói chuyện của bạn? Trí tuệ của bạn?” Ông ấy hiểu ý ngay lập tức. Ông đã quên ông là một công cụ trong bàn tay của đấng tối cao.

Hai ngày sau đó, một bài báo viết về tôi có tựa đề, “Dưới Bóng Người Thầy”. Phóng viên, người đã phỏng vấn tôi, ghi lại chính xác những gì tôi chia sẻ. Swami Sadyojatah đã cho Gurudev xem bài báo và khen ngợi nó. Những gì Gurudev nói về người giáo viên vẫn còn rõ mồn một trong ký ức tôi. Vì vậy tôi xen vào và nói, “Gurudev, tất cả là nhờ thầy…” Thầy nhìn tôi không chớp mắt và nói, “Hãy nhận về mình. ‘Bạn’ từ đâu đến? Là nhất thể”. Tôi rất ngạc nhiên. Hai tình huống tương tự đã gợi ra những câu trả lời trái ngược từ thầy.

Bạn không thể đoán được những gì thầy sắp nói tiếp theo. Những lời Gurudev mô tả một vị Guru đến với tâm trí tôi lúc đó. Thầy nói, “Nếu bạn chậm hiểu, Guru sẽ thông minh. Nếu bạn thông minh, Guru sẽ phi lý trí. Nếu bạn phi lý trí, Guru lại vô cùng thuyết phục. Nếu bạn phàn nàn, Guru sẽ cứng rắn. Nếu bạn hoàn hảo, Guru là hiện thân của sự thiếu sót”. Thầy cười và nói thêm: “Có một Guru là đang mời gọi các loại rắc rối! Con có thực sự muốn có một Guru không?”

Chú thích

(*) Guru Purnima là một trong những ngày trăng tròn tốt lành nhất, là dịp bạn hồi tưởng và ghi nhớ tất cả những gì được vũ trụ ban tặng và ngợi ca với lòng biết ơn. Đây cũng được xem là dịp để bày tỏ hoặc thể hiện sự tôn kính đối với tất cả những người Thầy – ND.