BỐN ĐIỀU NHẮC NHỞ

Bốn điều nhắc nhở, hay bốn niệm chuyển tâm, là một chuẩn bị quan trọng cho cái chết bởi chúng chuyển tâm từ việc liên tục hướng ra ngoài đến cuối cùng là hướng vào trong. Cũng như với smrti, chúng cung cấp một cách khác để làm việc với sự sao lãng. Bốn điều nhắc nhở đưa chỉ dẫn quan trọng “không sao lãng” lên một cấp độ toàn diện hơn. Bốn điều nhắc nhở cho chúng ta thấy vấn đề không chỉ là sự sao lãng nhất thời, vấn đề còn là sự sao lãng ở cấp độ cuộc đời. Nếu không được nhắc nhỏ, chúng ta có thể vô tâm và lãng phí cả đời mình.

Trungpa Rinpoche đã trình bày bốn điều nhắc nhở như sau:

1. Hãy quán xét về sự quý giá của kiếp người với những tự do và thuận duyên như thế này. Kiếp người thật khó có, mà dễ mất, giờ đây mình nhất định phải làm điều có ý nghĩa.

2. Toàn bộ thế giới và chúng sinh là vô thường. Đặc biệt, cuộc sống của chúng sinh cũng giống như bong bóng. Cái chết đến không báo trước, cơ thể này rồi sẽ là một xác chết. Lúc đó chỉ giáo pháp mới là sự trợ giúp duy nhất. Mình phải nỗ lực thực hành giáo pháp.

3. Khi cái chết đến, mình sẽ không có bất kỳ sự trợ giúp nào. Nghiệp là do mình tạo. Mình phải từ bỏ các việc ác và luôn hết lòng với các việc lành. Nghĩ như vậy nên mỗi ngày mình sẽ tự quán xét bản thân.

4. Nhà cửa, bạn bè, của cải và những tiện nghi trong luân hồi là sự dày vò thường xuyên của ba nỗi khổ, như bữa tiệc trước khi đao phủ dẫn người đi hành quyết. Mình phải cắt bỏ mọi tham muốn, bám chấp, và đạt giác ngô bằng nỗ lực lớn lao.

Chúng ta nên quán xét bốn điều nhắc nhở này trong bao lâu? Cho đến khi tâm chuyển hóa. Cho đến khi chúng ta từ bỏ hy vọng về luân hồi, và nhận ra sự điên rồ của việc tìm kiếm hạnh phúc bên ngoài.