KHÔNG CÓ VIỆC GÌ LÀ KHÔNG XỨNG VỚI BẠN

Trích: Bài Giảng Cuối Cùng; Nguyên tác: The Last Lecture; Việt dịch: Vũ Duy Mẫn; NXB Lao Động.

06/10/2026
10 lượt xem

Thực tế đã ghi nhận khá rõ ràng rằng, ngày nay, giới trẻ càng ngày càng đòi hỏi về quyền lợi. Tôi đã chứng kiến điều này trong các lớp học của mình.

Nhiều sinh viên cao học năm cuối nghĩ là họ phải được nhận việc làm bởi khả năng sáng tạo xuất sắc của họ. Quá nhiều người thấy bất hạnh với ý nghĩ họ phải bắt đầu từ bậc thang dưới đáy.

Lời khuyên muôn thuở của tôi là: “Đáng lẽ bạn phải vui mừng vì bạn được nhận một công việc ở phòng xếp thư. Khi đến đó, điều bạn cần làm là: hãy chứng tỏ bản thân thật giỏi trong công việc sắp xếp các lá thư.”

Không ai cần nghe một người nói: “Tôi không giỏi việc sắp xếp thư, bởi việc này không xứng với tôi.” Không có công việc nào là không xứng với chúng ta. Nếu bạn không thể (hoặc không muốn) sắp xếp thư thì lấy gì để chứng minh bạn có thể làm được bất kỳ công việc nào khác?

Sau khi sinh viên lớp ETC của chúng tôi được các công ty tuyển làm nhân viên nội trú hoặc tập sự, chúng tôi thường yêu cầu đơn vị tuyển dụng cho chúng tôi phản hồi xem họ làm việc như thế nào. Những người phụ trách hầu như không có một lời tiêu cực nào về năng lực hoặc hiểu biết kỹ thuật của họ. Nhưng khi chúng tôi nhận được phản hồi như thế, bao giờ cũng là chuyện những chú lính mới thấy họ quá lớn so với công việc bé mọn. Hoặc là họ đã trông ngóng leo lên chức cao hơn và ngồi phòng làm việc to hơn.

Mười lăm tuổi, tôi đi làm ở một trang trại, nhận xới cỏ cho các vườn dâu tây và hầu hết những người lao động cùng tôi là những người làm công nhật. Một vài giáo viên cũng xin làm ở đó để kiếm thêm thu nhập trong dịp nghỉ hè. Tôi có nói với bố mình rằng, công việc này không xứng với các giáo viên. (Tôi muốn ám chỉ rằng công việc cũng không xứng với mình.) Ông đã cho tôi một bài học nhớ đời. Ông tin rằng lao động chân tay không thể nói là không xứng với bất kỳ ai. Ông bảo ông thiên về ý nghĩ để tôi làm việc tích cực và trở thành người đào mương giỏi nhất thế giới hơn là làm một kẻ thượng lưu nhàn hạ quẩn quanh bên chiếc bàn giấy.

Tôi đã trở lại trang trại dâu tây đó và tôi vẫn không thích công việc. Nhưng tôi đã được nghe những lời dạy của bố. Tôi chiêm nghiệm lời dạy ấy và đã giẫy cỏ nhiệt thành hơn.